Recensie “De verborgen geschiedenis” van Donna Tartt

Geplaatst: 3 februari 2015 in recensies
Tags:, , , , , , , , , , ,
De verborgen geschiedenis

Donna Tartt – “De verborgen geschiedenis”

Dit is een boek uit de oude doos. Verschenen in 1992 en ik heb het sindsdien zeker zes of zeven keer gelezen. Dit boek hoort eigenlijk in iedere boekenkast thuis, omdat het een van de weinige moderne klassiekers is. Dat is ook de reden waarom ik deze weer eens uit de boekenkast getrokken heb.

Begin jaren negentig verscheen het literaire debuut van Donna Tartt. Haar boek De verborgen geschiedenis werd met lovende kritieken ontvangen. Er werd zelfs een vergelijking getrokken met Dostojevski’s “Misdaad en straf“. Een misdaad vindt inderdaad plaats, twee zelfs, en een straf in feite ook.

Het boek draait om Richard Papen, die besluit zijn saaie geboortedorp, het Californische Plano, te verlaten en Griekse taal en cultuur te gaan studeren aan Hampden college. Richard – zoon van een simpele pompbediende – romantiseert zijn welgestelde en arrogante medestudenten. Daar zijn er overigens maar vijf van: ten eerste de studiebol Henry, de tweeling Charles en Camilla, Francis en tot slot Bunny. Richard waant zich haast in hogere sferen.

Tartt beschrijft in De verborgen geschiedenis op fraaie wijze hoe een groep veelbelovende jonge mensen zichzelf te gronde richt. De studenten worden weliswaar niet opgepakt voor hun misdaden, maar gaan evengoed ten onder aan een mix van schuldgevoel en een besef niet onaantastbaar te zijn. Het doel van Tartt lijkt dan ook niet om te wijzen op de morele verwerpelijkheid van moord, maar op het gevaar van hoogmoed, de illusie van een verlangen naar een bestaan die het aardse bestaan ontstijgt.
Wanneer het vernis van superioriteit is afgebladderd, beseft Richard dat hij zich vergist heeft in zijn medestudenten. Eindelijk ziet hij hoe kwetsbaar Henry is, hoe ook hij met zichzelf worstelt. Tartt toont pas laat Henry’s ware gezicht. Tijdens één van de laatste gesprekken tussen Richard en Henry merkt de laatste op, in een schitterende passage zoals alleen Donna Tartt die kan schrijven:
De wereld heeft me altijd leeg geleken. Ik was niet in staat zelfs maar van de simpelste dingen te genieten (…) Maar dat veranderde de nacht dat ik die man vermoordde. Daardoor kon ik doen wat ik het liefste wilde (…) Leven zonder nadenken.
De hele groep volgde Henry, niet beseffend dat onder zijn pantser van superioriteit eigenlijk een twijfelend en ongelukkig mens school. Voor Henry was het motief voor moord om eindelijk controle te krijgen, de leegte op te vullen. Voor de anderen was het een ontzag voor Henry, om bedwelmd te raken van zijn eruditie, zijn superieure doen en laten. Al deze illusies vallen uiteindelijk in duigen.

Dit boek was het meesterwerk van de jaren ’90. Het is ook een boek dat iedereen gelezen moet hebben. Zoals ik eerder zei, een moderne klassieker, en een stuk makkelijker te lezen dan “Misdaad en straf“. En voor wie het boek al kent: ook bij herlezen blijft het een schitterende roman.

Uitgeverij De Bezige Bij, 1992. 624 pag.

Koop bij bol.com

Advertisements

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s